Bestaan de Zeeuwse havens in de optiek van ’s Rijks adviseurs nog wel? Die bruisende logistieke bolwerken waar goederen uit heel de wereld worden aangeland en verscheept, de trekpaarden van de Zeeuwse economie? Staan Vlissingen en Terneuzen nog wel op de kaart bij mondiaal opererende reders en andere logistieke grootheden? De Zeeuwse havens, die na een moeilijk jaar, zo wil Zeeland Seaports ons toch doen geloven, het dal weer uitgekropen zijn en procentueel meer goederen afhandelden dan de groothavens Rotterdam en Antwerpen. Die havens, die nu de Autrichehaven is aangelegd, een leidende rol denken te kunnen gaan vervullen in het o zo belangrijke verhaal van bioport Europa.
In het recente advies van de Raad voor Verkeer en Waterstaat aan de minister van V & W komen de Zeeuwse havens niet eens voor. De Raad pleit voor een intensievere samenwerking tussen de Nederlandse havens, maar rept dan eigenlijk alleen van Rotterdam en Amsterdam. Die twee moeten – willen ze een rol van betekenis blijven vervullen in de hamburg-Le Havrerange – nauwgezetter gaan samenwerken. Elkaar geen vliegen meer afvangen en zorgen dat ze elkanders sterke punten verder versterken. Rotterdam als mainport en Amsterdam als nichehaven met een bijzondere voorkeur voor cruiseschepen. Containers moeten niet meer naar Amsterdam, cruiseschepen niet meer naar Rotterdam. En voorts vindt de Raad dat de Nederlandse havens (dus Amsterdam en Rotterdam) veel meer afstemming moeten zoeken met de concurrenten in Duitsland (Hamburg en Bremen) en België (Antwerpen en Zeebrugge) om elkanders belangen op mondiale nievau veilig te stellen. Antwerpen – dat kampt met ruimteproblemen – zou in de ogen van de Raad meer rekening moeten houden met de uitbreidingen in Rotterdam, waar de Tweede Maasvlakte inmiddels half klaar is. Of de Belgen daar zin in zullen hebben valt overigens te betwijfelen. De motor van de Belgische economie zal – zo verwacht ik – nimmer als hulpmotortje voor Holland Seaports gaan fungeren. Daar is de concurrentie tussen de groothavens veel te groot voor, net als overigens de belangen.
En waar blijven de Zeeuwse havens in dit hele verhaal? Nergens.
Het Financieel Dagblad berrichtte de voorbije week over het advies van de Raad en tekende – gelukkig – Vlissingen nog in op een kaartje van de Hamburg-Le Havrerange, maar zonder enige nadere duiding. Begijpelijk? Jawel, want de Zeeuwse havens tellen internationaal gezien nog amper mee. Zeker, er zijn enkele spelers in de haven die nog wel van importantie zijn (Sea-Invest, Oiltanking, Dow, Cobelfret), maar die zijn ook elders vertegenwoordigd en spelen internationaal hun rol mee.
In Gateway Holland, de term die de Raad hanteert, is geen ruimte voorzien voor ZSP. Op zich ook niet zo vreemd. De eerdere samenwerkingsverbanden tussen de Zeeuwse havens en Rotterdam (ESM) leverden hoegenaamd niets op en wachten al jaren op formele ontbinding (dat het er niet van komt zal ook te maken hebben met het feit dat Zeeland miljoenen kwijt zal zijn aan Rotterdam voor die ontbinding), de zogenaamde verzelfstandiging van Zeeland Seaports neemt ook al jaren in beslag en zal ook nog wel tijden op zich laten wachten. Gateway Holland zit echt niet op een partij te wachten die alleen de rol van blok aan het been spelen kan. Wellicht om die reden bestaan de Zeeuwse havens in de beleving van de Rijksadviseurs niet meer…
En dat is toch een beetje pijnlijk….
