In de fabriek van de Zeeuwse fosforfabrikant Thermphos ligt radioactief materiaal. Morgen verklaart de rechter de fabrikant waarschijnlijk failliet. Als er geen overnamekandidaat wordt gevonden, dan draait de overheid op voor de schoonmaakkosten. En omdat er radioactief materiaal achterblijft, zijn die kosten enorm. “De verwijdering van radioactieve afvalstoffen gaat mogelijk enkele honderden miljoenen euro’s kosten en de ontmanteling van de fabrieksinstallaties en afvoer van de vervuilde grond een veelvoud daarvan.” Zo ronkte RTL nieuws dinsdagavond va weer eens geheime stukken te hebben opgedoken in Den Haag.
Nou ja geheim, dat er bij Thermphos radioactief afval overblijft na de fosforverwereking is niet bepaald een geheim. Thermphos maakt daar op de eigen website al jaren gewag van en wel zo.
“In het productieproces van Thermphos wordt fosfaaterts ingezet als belangrijkste grondstof. In het fosfaaterts zit ook een radioactieve component met een natuurlijke oorsprong. Dit vormt een belasting naar werknemers en het milieu. Het calciumfosfaat in de sedimentaire ertsen die Thermphos toepast, is afkomstig van de skeletjes van marine-organismen die miljoenen jaren geleden in de oceaan geleefd hebben. Deze beestjes hebben het in het zeewater aanwezige natuurlijke Uranium-238 in hun skelet geconcentreerd. De activiteit wordt, over de jaren, nog verder geconcentreerd doordat de skeletten van de zeedieren zijn samengedrukt.”
Vervolgens legt het bedrijf uit dat alle veiligheidsrisico’s voor werkenemers en omgeving worden ondervangen, dat de milieubelasting binnen de regels blijft en dat overheden daar nadrukkelijk op toezien. Wel, daarover is in het verleden en recent nog wel eens wezenlijk anders over gedacht en terecht.
Het RTL bericht werd door de andere media snel opgepikt. Zelfs door het provinciale halfformaat en de Zeeuwsche Staatsomroep.
Het nieuws dat de ontmanteling van Thermphos – in wat voor vorm dan ook – vele honderden miljoenen aan gemeenschapsgeld gaat kosten was natuurlijk voor diverse fracties aanleiding om minister Kamp vragen te stellen. Beetje vreemd, omdat ogenschijnlijk nog steeds gesproken wordt over een mogelijke doorstart of is dat praten voor de schone schijn, die Thermphosmensen en de bonden iets van hoop bieden, iets voorhouden.
Het kan zijn, want gedeputeerde Ben de Reu stuurde vrijdag al een mail aan de staten van Zeeland waarin hij kenbaar maakte dat de provincie al acties had ondernomen die moeten leiden tot het stilleggen van de fabriek met zo min mogelijk milieuschade of belasting, De verschillende draaiboeken liggen al klaar, waaruit opgemaakt kan worden dat ook de gedeputeerde voor economische zaken weinig hoop meer heeft op een overname of doorstart.
Enfin, Thermphos mag dan mogelijk dichtgaan, van die fabriek zijn we als provincie nog lang niet af.
Dat is iets wat zeker is.
Na Zalco en nu Thermphos begin ik toch het gevoel te krijgen dat wat ooit de droom van de Delta boys was langzaamaan gaat ontaarden in een ware nachtmerrie. We hebben nog een centrale staan die ook een keer ontmanteld moet worden, en daar in het Sloe hebben we nog een raffinaderij(paks), kolenoverslag (Paks), een scheepswerf (paks en zware metalen) een enorm straks leegstaand auto-emplacement enne…
Voor wees gerust, bij Zeeland Seaports hebben ze – zo hield de club de staten gister voor – nog alle vertrouwen in de containerisatie.
Jammer dat de grote reders dat vertrouwen in de Zeeuwse havens niet (meer) hebben….
